Nieuwe PET/CT-scanner biedt betere diagnostiek bij zwangerschap en kanker
Het Erasmus MC Kanker Instituut heeft een nieuwe PET/CT-scanner in gebruik genomen die met veel minder straling toch zeer scherpe beelden kan maken. Dat is vooral belangrijk voor zwangere vrouwen met kanker. Artsen kunnen hierdoor beter onderzoeken of een tumor is uitgezaaid, terwijl het ongeboren kind zo min mogelijk aan straling wordt blootgesteld.
Een moeilijke afweging
Jaarlijks krijgen in Nederland naar schatting 200 tot 300 vrouwen tijdens hun zwangerschap de diagnose kanker. Om een passende behandeling te kunnen kiezen, is het belangrijk om te weten of de ziekte zich heeft verspreid.
Een PET/CT-scan kan hierover waardevolle informatie geven. Bij zo’n onderzoek wordt een kleine hoeveelheid radioactieve stof toegediend, waarmee tumorcellen zichtbaar kunnen worden gemaakt. Vanwege de stralingsbelasting werd een PET/CT-scan tijdens de zwangerschap tot nu toe vaak vermeden.
Ruim 90 procent minder stralingsbelasting
De nieuwe scanner van het Erasmus MC is aanzienlijk gevoeliger dan gangbare PET/CT-systemen. Daardoor kan de hoeveelheid toegediende radioactiviteit met meer dan 90 procent worden verminderd. Ook het CT-gedeelte van het onderzoek kan met een veel lagere dosis worden uitgevoerd.
Volgens het Erasmus MC daalt de totale stralingsbelasting voor het ongeboren kind hierdoor van ongeveer 5 milliGray naar circa 0,5 milliGray. Dat is vergelijkbaar met de hoeveelheid natuurlijke achtergrondstraling waaraan iemand in ongeveer negen maanden wordt blootgesteld.
Deze dosis ligt ruim onder het niveau waarbij directe schadelijke effecten op de ontwikkeling van het ongeboren kind worden verwacht. Een zeer kleine toename van het levenslange risico op kanker kan bij blootstelling aan straling nooit volledig worden uitgesloten, maar volgens de deskundigen is een eventueel extra risico bij deze lage dosis minimaal.
Eerder duidelijkheid over de behandeling
Borstkanker is de meest voorkomende vorm van kanker tijdens de zwangerschap. Ook bij andere vormen, zoals lymfomen, kan een PET/CT-scan belangrijke informatie opleveren.
Oncologisch chirurg Linetta Koppert en medisch oncoloog Agnes Jager noemen de komst van de nieuwe scanner zeer goed nieuws. Door eerder en nauwkeuriger te kunnen vaststellen of er uitzaaiingen zijn, kunnen artsen de behandeling beter afstemmen op de individuele situatie van moeder en kind.
Of een PET/CT-scan tijdens de zwangerschap passend is, blijft vanzelfsprekend een zorgvuldige, persoonlijke afweging tussen de patiënt en het behandelteam. De nieuwe technologie zorgt er vooral voor dat artsen en patiënten bij die afweging meer mogelijkheden hebben.
Dit is een hoopvolle ontwikkeling. Juist in een periode waarin onzekerheid en kwetsbaarheid groot zijn, kan betere diagnostiek bijdragen aan meer duidelijkheid en een zo persoonlijk mogelijk behandelplan.
Je zit in de spreekkamer. De oncoloog praat, legt uit, noemt namen van medicijnen en behandelingen. Je doet je best om alles bij te houden. En dan loop je naar buiten, en denkt: wat zei ze ook alweer precies?